از استان های شمال غربی ایران است.منطقه قزوین در سال ۱۳۷۵ از استان زنجان جدا شد و به همراه تاکستان تشکیل استان تازه ای به نام استان قزوین را داد. مساحت این استان حدود ۱۵٬۸۲۰ کیلومتر مربع است و با استان های مازندران ، گیلان ، همدان ، زنجان ، مرکزی و تهران همسایه است. این استان از استان های لرزه خیز ایران است.

جمعیت استان قزوین طبق آمار سال ۱۳۸۵ برابر ۱٫۱ میلیون نفر است که از این تعداد ۳۵۰٬۰۰۰ نفر ساکن شهر قزوین هستند.منطقه تاریخی رودبارالموت و شهرستان رودبار که تا سال ۱۳۷۳ با عنوان رودبار و الموت معروف بود، در قزوین واقع است.استان قزوین یکی از مناطق عمده تولید فندق، پسته ، انگور و کشمش در ایران است.

تقسیمات کشوری

این استان، بر پایه واپسین تقسیمات کشور|کشوری ، دارای ۵ شهرستان، ۱۹ بخش، ۲۳ شهر، ۴۴ دهستان و ۱۵۴۷ روستا است. شهرستان های قزوین، تاکستان، بوئین زهرا، آبیک و الوند پنج شهرستان این استان اند.
بر اساس پیشنهاد وزارت کشور و مصوبه هیات دولت در سال ۱۳۸۱ روستاهای کوهین از توابع شهرستان قزوین و بیدستان از توابع دهستان شریف آباد در بخش البرز به شهر ارتقاء یافتند. به گزارش روابط عمومی استانداری قزوین، ۱۳ روستا، مزرعه و مکان از دهستان دشتابی شرقی از بخش دشتابی بویین زهرا جدا و به دهستان زهرای بالا از توابع بخش مرکزی این شهرستان پیوست شد. همچنین روستای ولدآباد به دهستان زهرای بالا و روستای مهدی آباد بزرگ به دهستان اقبال غربی و روستاهای سحن آباد و محمود آباد به دهستان زین آباد پیوست شدند. بر پایهٔ همین گزارش روستای فروزان از دهستان زرین آباد به دهستان اک از توابع بخش اسفرورین، روستاهای سوته کش، شفیع آباد، کشاباد علیا و سفلی به دهستان اقبال غربی و روستای کوچار به دهستان پیر یوسفیان پیوست شدند.

زبان

اکثریت مردم استان قزوین به زبان فارسی سخن می گویند علاوه بر فارسی زبان های دیگری چون ترکی و تاتی، مراغی و رمانلویی نیز گویشورانی در استان دارند به گونه ای که زبان تاتی دربخشی از تاکستان و زبان مراغی در روستاهای مراغی نشین استان ، در این بین به جز زبان مراغی که در همه روستاهای مراغی نشین این استان به یک شکل گویش می شود٬ سایر زبانها بسته به شرایط اقلیمی و نیز تحت تأثیر زبانهای همسایه دارای گویشهای متفاوت هستند.

جمعیت

برپایهٔ سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۸۵ خورشیدی، جمعیت استان قزوین در این سال بالغ بر ۱٬۱۴۳٬۲۰۰ نفر بوده که ۱/۶۲ درصد از جمعیت کل ایران را به خود اختصاص داده است. برهمین اساس، ۵۸۳٬۸۷۰ نفر مرد و ۵۵۹٬۳۳۰ نفر زن ساکن این استان بوده اند.
در سرشماری سال ۱۳۸۵ خورشیدی، شهرستان قزوین با جمعیتی بالغ بر ۵۴۰٬۱۸۷ نفر، پرجمعیت ترین و شهرستان آبیک با جمعیتی بالغ بر ۹۱٬۴۲۱ نفر، کم جمعیت ترین شهرستان استان قزوین بوده است. همچنین در میان شهرهای استان، شهر قزوین با ۳۴۹٫۸۲۱ نفر جمعیت، پرجمعیت ترین و شهر سیردان با ۴۶۲ نفر جمعیت، کم جمعیت ترین شهر بوده است.

موقعیت اقتصادی و اجتماعی

این استان به لحاظ اجتماعی ترکیب قومی گوناگونی دارد که شامل اقوام فارس، ترک، تات، و غیره است. و اصلی ترین منطقهٔ تات نشین ایران است و بیشتر تات ها در شهرستان تاکستان زندگی می کنند. و به لحاظ صنعتی یکی از مراکز مهم صنعتی کشور محسوب می گردد. استقرار این استان در نزدیکی تهران و عامل ممنوعیت احداث صنایع در محدوده ۱۲۰ کیلومتری تهران، متقاضیان ساخت واحدهای صنعتی را به سرمایه گذاری در این استان ترغیب کرده است. این استان در زمینه دامپروری و پرورش طیور نیز از موقعیت با اهمیت و ممتازی برخوردار می باشد.